خبرگزاری راسک: دارالافتای طالبان در حکمی تازه تاکید کرده است که درج عکس زنان در شناسنامه بدون ضرورت «شرعی مجاز» و الزامی نیست و تنها بهصورت داوطلبانه امکانپذیر خواهد بود. این تصمیم با واکنشهای شدید فعالان حقوق زن روبهرو شده است؛ بسیاری از زنان آن را محرومسازی آشکار از حقوق هویتی خود دانسته و تأکید کردهاند که این حکم ماهیتی «زنستیزانه دارد و عملاً زنان را از حق شناسایی» و حضور برابر در جامعه کنار میزند. بر اساس این فتوا، تنها زنانی که در خارج از کشور زندگی میکنند یا بهمنظور درمان ناچار به سفر به بیرون از کشوراند، ملزم به درج عکس در شناسنامه هستند.
این تصمیم در حالی گرفته شده که اداره ملی احصائیه و معلومات طالبان پیشتر بر اجباری شدن نصب عکس در تمامی تذکرهها تأکید کرده بود. این اداره در یادداشتی تفصیلی، ۱۱ دلیل از جمله جلوگیری از جعل و فساد، سهولت در سفر و رعایت معیارهای بینالمللی را برای ضرورت درج عکس برشمرده بود. با این حال، دارالافتا ۱۰ مورد از این دلایل را «غیرشرعی» دانسته و تنها یک مورد را پذیرفته است.
طبق اسناد منتشرشده، اداره احصائیه یادآور شده بود که تمامی مراحل صدور تذکره زنان توسط کارکنان زن انجام میشود. با وجود این، دارالافتا اعلام کرده است که در داخل افغانستان ذکر نام، نام پدر، نام پدربزرگ و نشانی محل سکونت برای تثبیت هویت کافی است و نیازی به درج عکس وجود ندارد. همچنین تأکید شده که سفرهای خارجی از طریق پاسپورت و ویزا انجام میشود و شناسنامه در این زمینه ضرورتی ندارد.
در متن حکم دارالافتا آمده است: «نصب عکس بدون ضرورت شرعی مجاز نیست؛ چه عکس کامل باشد و چه صرفاً صورت.» به این ترتیب، زنان داخل کشور از الزام درج عکس در شناسنامه معاف شدهاند، اما در صورت تمایل میتوانند عکس خود را ثبت کنند.
این تصمیم با واکنش گسترده فعالان زن و حقوق بشری روبهرو شده است. آنان میگویند اختیاری شدن درج عکس در عمل زنان را از حق هویت رسمی محروم میکند. همزمان کاربران شبکههای اجتماعی با راهاندازی هشتگ «عکس من، هویت من» از جامعه جهانی خواستهاند در برابر این تصمیم طالبان سکوت نکند.
جنبش تحول تاریخ زنان افغانستان نیز در واکنش اعلام کرده است: «این فرمان ناقض اصل برابری انسانی و حقوق شهروندی است و زنان را از حق هویت و شناسایی محروم میکند.» معترضان همچنان خواستار صدور اسناد هویتی بدون تبعیض جنسیتی شدهاند.
