خبرگزاری راسک: ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، در اظهاراتی که ساعاتی پس از برگزاری محدودترین مراسم «روز پیروزی» در سالهای اخیر مطرح شد، گفت که جنگ اوکراین به مرحلهای رسیده که ممکن است «در حال پایان یافتن» باشد. او همزمان از آمادگی خود برای گفتوگو درباره ترتیبات امنیتی جدید در اروپا سخن گفت و گرهارد شرودر، صدراعظم پیشین آلمان، را شریک ترجیحی خود برای مذاکرات احتمالی توصیف کرد.
روزنامه بریتانیایی گاردین در گزارشی نوشت که پوتین، که از آخرین روز سال ۱۹۹۹ تاکنون در مقام رئیسجمهور یا نخستوزیر بر روسیه حاکم بوده، اکنون با نگرانیهای فزاینده داخلی درباره جنگ اوکراین روبهرو است؛ جنگی که صدها هزار کشته برجای گذاشته، بخشهای وسیعی از اوکراین را ویران کرده و فشار سنگینی بر اقتصاد روسیه وارد ساخته است. روابط مسکو و اروپا نیز به پایینترین سطح خود از دوران جنگ سرد رسیده است.
پوتین در گفتوگو با خبرنگاران اظهار داشت: «فکر میکنم این مسئله به پایان خود نزدیک میشود.» او در عین حال تأکید کرد که جنگ همچنان «موضوعی بسیار جدی» است و غرب را به تشدید رویارویی با روسیه متهم کرد. به گفته او، کشورهای غربی ماهها منتظر «شکست خردکننده» روسیه و فروپاشی حاکمیت این کشور بودند، اما چنین سناریویی تحقق نیافت.
رئیسجمهور روسیه همچنین اعلام کرد آماده دیدار با ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، در کشوری ثالث است، اما تنها در صورتی که تمامی شرایط توافق احتمالی صلح از پیش نهایی شده باشد. او گفت: «این دیدار باید نقطه پایانی باشد، نه آغاز مذاکرات.»
در بخش دیگری از این اظهارات، پوتین در پاسخ به پرسشی درباره احتمال گفتوگو با رهبران اروپایی گفت که برای او «گرهارد شرودر ترجیح دارد.» این سخنان در حالی مطرح میشود که شرودر به دلیل روابط نزدیکش با کرملین و همکاری با پروژههای انرژی روسیه، از جمله خطوط لوله نورد استریم، در اروپا چهرهای جنجالی محسوب میشود. ولودیمیر زلنسکی نیز پیشتر دیدارهای شرودر با پوتین را «شرمآور» توصیف کرده بود.
به نوشته گاردین، همزمان با این تحولات، آتشبسی سهروزه میان روسیه و اوکراین اجرایی شد؛ توافقی که با میانجیگریهای اخیر و همزمان با اظهارات دونالد ترامپ درباره ضرورت توقف جنگ شکل گرفت. با این حال، دو طرف یکدیگر را به نقض آتشبس متهم کردهاند و فعالیت پهپادها و حملات پراکنده همچنان ادامه دارد. کرملین نیز اعلام کرده برنامهای برای تمدید این آتشبس وجود ندارد.
مسکو و کییف همچنین توافق کردهاند که هر طرف هزار اسیر جنگی را مبادله کند، اما پوتین گفت روسیه هنوز هیچ پیشنهاد رسمی از سوی اوکراین درباره جزئیات این تبادل دریافت نکرده است.
در همین حال، مراسم امسال «روز پیروزی» در میدان سرخ مسکو به شکل محسوسی کوچکتر از سالهای گذشته برگزار شد. برای نخستینبار در نزدیک به دو دهه اخیر، تجهیزات سنگین نظامی در رژه به نمایش گذاشته نشد و تنها شمار محدودی از رهبران خارجی، عمدتاً متحدان نزدیک روسیه، در این مراسم حضور یافتند. رهبران بلاروس، مالزی، لائوس، ازبکستان و قزاقستان از جمله مهمانان این مراسم بودند؛ موضوعی که با حضور پررنگ رهبران بینالمللی، از جمله شی جینپینگ، در رژه سال گذشته تفاوت چشمگیری داشت.
گزارش گاردین همچنین اشاره میکند که در روزهای منتهی به این مراسم، مقامهای روسی نسبت به هرگونه حمله احتمالی اوکراین به مسکو هشدار داده بودند و حتی تهدید کردند در صورت وقوع چنین حملاتی، مرکز کییف و مناطق دیپلماتیک هدف قرار خواهند گرفت.
در سوی مقابل، ولودیمیر زلنسکی روز شنبه را به عنوان «روز اروپا» گرامی داشت و تأکید کرد که اوکراین «بخش جداییناپذیر خانواده اروپایی» است. او گفت: «اروپا از نخستین روز جنگ تمامعیار تا امروز در کنار اوکراین ایستاده است؛ این یک انتخاب آگاهانه از سوی اروپاییها بوده است.»
جنگ روسیه و اوکراین اکنون وارد پنجمین سال خود شده و همچنان مرگبارترین درگیری اروپا از زمان پایان جنگ جهانی دوم به شمار میرود. در همین حال، آنتونیو کوستا، رئیس شورای اروپا، اخیراً گفته است که اتحادیه اروپا همچنان ظرفیت مذاکره با روسیه و گفتوگو درباره معماری امنیتی آینده اروپا را دارد.
