خبرگزاری راسک: پروفسور جان مرشایمر، نظریهپرداز برجسته روابط بینالملل و استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو، در اظهاراتی تند نسبت به راهبرد واشینگتن در قبال ایران هشدار داده و گفته است که ایالات متحده وارد جنگی شده که دستیابی به پیروزی در آن بسیار بعید به نظر میرسد.
مرشایمر تأکید میکند که آغاز چنین درگیریای بدون داشتن اهداف واقعبینانه، منابع نظامی کافی و برنامهای روشن برای پایان جنگ، نشانهای از ضعف راهبردی در سیاست خارجی آمریکا است. به گفته او، ورود به جنگی که برای تحقق اهداف اعلامشده ابزار و طرح مشخصی ندارد، پیام روشنی به قدرتهای بزرگ جهان مخابره میکند: اینکه تصمیمگیری در واشینگتن دچار آشفتگی و ناکارآمدی است.
این استاد دانشگاه شیکاگو میگوید چنین وضعیتی نهتنها برای متحدان آمریکا بلکه برای رقبای ژئوپولیتیکی آن نیز پیامدهای مهمی دارد. به باور او، چین و روسیه با مشاهده این نوع تصمیمگیریها به این جمعبندی میرسند که مدیریت راهبردی ایالات متحده در مواجهه با بحرانهای بزرگ جهانی دچار ضعف جدی است.
مرشایمر در ادامه با اشاره به برخی چهرههای نزدیک به سیاست خارجی دولت آمریکا، از جمله استیو ویتکوف و جرد کوشنر، میگوید تجربه تعامل دیپلماتیک روسها با این افراد نیز به تقویت این برداشت انجامیده است که واشینگتن در مدیریت بحرانهای پیچیده بینالمللی با چالشهای جدی مواجه است.
به گفته این تحلیلگر سرشناس روابط بینالملل، یکی از محاسبات اشتباه در واشینگتن این بوده که تصور میشد ایران پس از اعزام ناوهای آمریکایی به خاورمیانه به سرعت تسلیم خواهد شد. اما چنین سناریویی تحقق نیافت و تهران نهتنها عقبنشینی نکرد بلکه در برابر فشار نظامی نیز ایستادگی نشان داد.
مرشایمر همچنین معتقد است بخشی از این برآورد اشتباه به برداشتهای سادهانگارانه از الگوهای پیشین سیاست خارجی آمریکا بازمیگردد؛ الگویی که در برخی بحرانهای دیگر ـ از جمله پرونده ونزوئلا تصور میشد فشار نظامی یا سیاسی سریع میتواند به تغییر رفتار یا عقبنشینی طرف مقابل منجر شود.
به باور او، تکرار چنین محاسباتی در مورد ایران، کشوری با ظرفیتهای ژئوپولیتیکی و نظامی قابل توجه، میتواند پیامدهای پیشبینیناپذیری برای امنیت منطقه و نظم بینالمللی داشته باشد.
کارشناسان روابط بینالملل نیز در تحلیلهای مشابه هشدار دادهاند که درگیری نظامی با ایران میتواند به یک باتلاق راهبردی تبدیل شود؛ زیرا در چنین جنگهایی صرفاً قدرت نظامی تعیینکننده نیست و پایداری سیاسی و توان ادامه مقاومت نیز نقش اساسی دارد. برخی تحلیلگران میگویند در چنین شرایطی حتی اگر خسارات سنگینی به ایران وارد شود، تضمینی برای دستیابی سریع به پیروزی وجود ندارد.
در مجموع، سخنان مرشایمر بازتابدهنده دیدگاهی در میان بخشی از تحلیلگران غربی است که معتقدند جنگهای مدرن بهویژه در خاورمیانه اغلب بسیار پیچیدهتر از آن هستند که با تصور «پیروزی سریع» آغاز شوند، و در بسیاری موارد میتوانند به درگیریهای طولانی و پرهزینه تبدیل شوند.
