خبرگزاری راسک: به گزارش پایگاه تحلیلی ریسپانسیبل استیتکرفت، در حالی که طی هفته جاری جنگندههای اسرائیلی اقدام به حمله هوایی بر خاک ایران نمودند عملی که بهصراحت نقض حاکمیت ملی ایران محسوب میشود و موجب کشتهشدن دهها غیرنظامی، فرماندهان ارشد نظامی و دانشمندان مرتبط با برنامه هستهای گردید جمهوری اسلامی ایران نیز در واکنشی متقابل، حملاتی را به اهدافی در اسرائیل انجام داد. اما واکنش رهبران اتحادیه اروپا نهتنها در محکومیت حملات اسرائیل نبود، بلکه در چرخشی معکوس، اقدامات ایران را مورد انتقاد قرار دادند. بر اساس گزارش الدَر مَمِدوف، دیپلمات سابق و تحلیلگر روابط بینالملل در مقالهای که در ریسپانسیبل استیتکرفت به نشر رسیده، امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، با تمرکز بر «برنامه هستهای جاری ایران» و تأکید بر «حق اسرائیل برای دفاع از خود»، فضای سیاسی اروپا را در راستای حمایت از تلآویو شکل داد. اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا نیز با استفاده از عباراتی مشابه، تنها به لزوم خویشتنداری اشاره نمود و حمایت ضمنی خود را از اسرائیل ابراز داشت.
همانگونه که در این گزارش آمده است، وزارت خارجه آلمان حتی گامی فراتر رفت و پیش از آنکه ایران هرگونه پاسخ نظامی ارائه کند، تهران را بهخاطر آنچه «حمله بیرویه به اسرائیل» توصیف کرد، محکوم نمود و در عین حال از حملات اولیه اسرائیل دفاع کرد. نویسنده در ریسپانسیبل استیتکرفت تأکید میکند که این لحن دیپلماتیک دوگانه که به تعبیر او میتوان آن را «زبان اورولی» دانست نه ناشی از بیکفایتی یا ناآگاهی، بلکه بازتاب سالها سیاستورزی دوگانه و انفعال اروپا در برابر بحرانهای خاورمیانه است. رفتاری که اکنون منجر به بروز بحرانی آشکار در نظم بینالمللی شده و چهره واقعی آنچه غرب از آن با عنوان «نظم جهانی مبتنی بر قواعد» یاد میکند را برملا ساخته است. در ادامه گزارش الدَر مَمِدوف آمده است که اتحادیه اروپا در قبال جنگ اوکراین، با استناد به ماده ۲(۴) منشور ملل متحد که استفاده از زور علیه تمامیت ارضی کشورها را ممنوع میسازد موضعی قاطع اتخاذ کرد. اما همین نهاد در قبال حمله اسرائیل به ایران، عملاً تجاوز را بازتعریف کرده و به آن مشروعیت بخشید.
این رفتار متناقض، همانگونه که در گزارش ریسپانسیبل استیتکرفت آمده، با واکنشهای بینالمللی روبهرو شده است. دو چهره سرشناس در عرصه حقوق بینالملل مواضع انتقادی تندی نسبت به عملکرد اروپا اتخاذ کردهاند:
محمد البرادعی، رئیس پیشین آژانس بینالمللی انرژی اتمی و برنده جایزه نوبل صلح، در واکنش به سکوت اروپا تأکید کرد که حمله به تأسیسات هستهای بهویژه زمانی که با تلفات غیرنظامی همراه باشد طبق کنوانسیون ژنو و منشور ملل متحد ممنوع است و از سیاست دولت آلمان بهشدت انتقاد کرد. فرانچسکا آلبانیزه، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور سرزمینهای اشغالی فلسطین نیز در واکنش به سخنان رئیسجمهور فرانسه نوشت: «در روزی که اسرائیل بدون تحریک قبلی، به ایران حمله کرده، رئیسجمهور یک کشور اروپایی بهصراحت اعلام میکند که فقط اسرائیل حق دفاع از خود دارد.»
در تحلیلی که در ریسپانسیبل استیتکرفت منتشر شده، آمده است که چنین تناقضی در سیاست خارجی اروپا موجب سلب مشروعیت اخلاقی این قاره شده است؛ هم در نگاه کشورهای جنوب جهانی و هم در میان افکار عمومی اروپایی. نویسنده در بخشی دیگر از تحلیل خود، زمینههای تاریخی این بحران را بررسی میکند. به گفته مَمِدوف، خروج یکجانبه ایالات متحده از توافق هستهای برجام در سال ۲۰۱۸، و ناتوانی سه کشور اروپایی (بریتانیا، فرانسه و آلمان) در حمایت مؤثر از توافق، باعث تشدید بیاعتمادی تهران شد. این کشورها حتی نتوانستند از شرکتهای اروپایی در برابر تحریمهای ثانویه آمریکا محافظت کنند. همچنین، اقدام اروپا در پیشبرد قطعنامهای ضدایرانی در شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی، تنها چند روز پیش از حمله اسرائیل، بهعنوان عاملی دیگر در تضعیف فضای اعتماد و تقویت جو امنیتی منفی در منطقه معرفی شده است.
در نتیجه، همانگونه که در گزارش ریسپانسیبل استیتکرفت آمده، تهران اکنون نهتنها اروپا را بهعنوان طرفی ضعیف در مذاکرات هستهای، بلکه بهعنوان بازیگری فعال در بیثباتی منطقه تلقی میکند. نمونهای روشن از این دیدگاه، رد صریح درخواست وزیر خارجه بریتانیا برای کاهش تنش از سوی عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی ایران است. نویسنده در پایان هشدار میدهد که تداوم این رویکرد، میتواند پیامدهایی فاجعهبار برای اروپا در پی داشته باشد:تشدید خطر بروز جنگ منطقهای
آغاز موج جدید مهاجرت به کشورهای اروپایی
افزایش تهدیدات امنیتی و حملات تروریستی در خاک اروپا
بحران انرژی در صورت بستهشدن تنگه راهبردی هرمز
به باور الدَر مَمِدوف، چنانچه اروپا بهسرعت در سیاستهای خود بازنگری نکند و از اسرائیل بابت اقدامات نظامیاش پاسخگویی نخواهد، نهتنها به صلح و ثبات منطقه کمک نخواهد کرد، بلکه در حال شتابدادن به روند زوال ژئوپلیتیکی خود خواهد بود.
سخنگوی طالبان به خبرنگاران زن پیشنهاد ازدواج داده است
ممنوعیتهای جدید برای شبکههای اجتماعی از سوی طالبان
پاکستان گذرگاه های مرزی خود با ایران را بست
سازمان ملل: طالبان از عدالت برای سرکوب زنان و تحکیم قدرت استفاده میکنند
