خبرگزاری راسک: منابع محلی در شهرکابل میگویند که طی دو روز گذشته، نیروهای مسلح طالبان همراه با مأموران اداره «امر به معروف و نهی از منکر»، این گروه با یورش به چندین هتل و محل عمومی در نواحی مختلف شهر، دهها زن و مرد جوان را بازداشت کردهاند.
به گفته منابع، عملیات بازداشت از مناطق پر رفتوآمدی چون شهرنو، کوتهسنگی و ده افغانان صورت گرفته و شمار بازداشتشدگان تنها در این مناطق، به بیش از ۱۰۰ تن میرسد. برخی از این افراد از بازارها، خیابانها نیز بازداشت و به مکانهای نامعلومی منتقل شدهاند.
یکی از بستگان زنان بازداشتشده یادداشتی در صفحه فیسبوک نوشته است: « دلیل اصلی بازداشتها و آزار مردم مشخص نیست، تعدادی را به بهانهی این که ریشهای شان کوتاه است و زنان را به بهانهی رعایت نکردن حجاب مورد پذیرش امر به معروف و تعدادی دیگر هم به این جرم که قلیان استفاده میکردند بازداشت و لتکوب کرده اند، اما همهاش بهانه و مردم آزاری است.» گفته شده که شماری از بازداشتشدگان پس از یک شب حبس و ارائه ضمانتنامههای کتبی از سوی خانوادههایشان، آزاد شدهاند؛ با اینحال دهها تن دیگر، از جمله مردان همراه آنها، هنوز در بازداشت بهسر میبرند.
ویدیویی که از این حادثه در شبکههای اجتماعی دستبهدست میشود، نشان میدهد که شماری از زنان در حالتی هراسان و مضطرب در محاصره نیروهای طالبان قرار گرفتهاند. یکی از این زنان با صدای بلند فریاد میزند: «ما را از مکتب، دانشگاه و زندگی محروم کردید؛ دیگر چه میخواهید؟ از خدا بترسید.»
تا کنون وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان در اینباره موضع رسمی اعلام نکرده و روشن نساخته است که بازداشت این افراد بر چه اساسی صورت گرفته است.
از زمان بازگشت طالبان به قدرت در آگست ۲۰۲۱، اداره امر به معروف این گروه به یکی از نهادهای بحثبرانگیز بدل شده است. این اداره که مسوول تطبیق دیدگاه سختگیرانه طالبان نسبت به «شریعت اسلامی» است، بهطور مکرر متهم به سرکوب آزادیهای فردی، آزار و اذیت زنان، و اعمال محدودیتهای شدید بر زندگی روزمره مردم شده است.
یورش مکرر به هتلها، رستورانها و محلهای عمومی در کابل و سایر شهرهای افغانستان بخشی از کارزار گستردهایست که هدف آن کنترل روابط اجتماعی، محدود ساختن حضور زنان در جامعه و تحمیل تفسیر ایدئولوژیک طالبان از «رفتار اسلامی» بر مردم افغانستان است.
این برخوردها در شرایطی صورت میگیرد که زنان در افغانستان، در سایه حکومت طالبان، از ابتداییترین حقوق خود مانند تحصیل، کار، مسافرت بدون محرم و حضور در فضاهای عمومی محروم شدهاند.
قانون امر به معروف و نهی از منکر در نظام طالبان، برخلاف رویکردهای متوازن و اخلاقمحور در جوامع اسلامی، به ابزاری برای کنترل سختگیرانه رفتار اجتماعی و سرکوب آزادیهای فردی بدل شده است. این قانون که اجرای آن بر عهده ادارهای به همین نام گذاشته شده، به باور آگاهان و عالمان دین، نه بر پایه عدالت اجتماعی یا مصالح عمومی، بلکه بر اساس تفسیر افراطی و مردسالارانه از دین و شریعت، در جامعه اعمال میشود.
در بیش از سه سال گذشته، گزارشهای متعددی از آزار و اذیت، بازداشت خودسرانه، تهدید، تحقیر و خشونت علیه زنان و جوانان توسط مأموران امر به معروف طالبان منتشر شده است. از بازداشت زنان بهخاطر انتخاب نوع لباس یا رفتن به رستوران گرفته تا بازجویی از جوانان در خیابانها و سرکشی بیاجازه به خانهها و محلات، همه نشاندهنده ماهیت بازدارنده و سرکوبگر این ادارهاند.
در نبود قوه قضاییه مستقل، رسانههای آزاد و نهادهای نظارتی، مأموران امر به معروف عملاً در جایگاه قاضی، بازپرس و مجری حکم عمل میکنند؛ آنهم بدون پاسخگویی یا نظارت قانونی. این موضوع سبب شده که مردم، بهویژه زنان، هر روز در ترس و ناامنی روانی بهسر ببرند.
در نهایت، قانون امر به معروف طالبان بیش از آنکه ضامن حفظ ارزشهای دینی باشد، به ابزاری برای تحکیم قدرت و سرکوب جامعه، بهویژه نیمی از پیکره آن یعنی زنان، تبدیل شده است.
هجوم طالبان به هتلها؛ دهها تن بهشمول زنان درشهرکابل بازداشت شدند


