خبرگزاری راسک: وزارت ارشاد، حج و اوقاف طالبان در نامهای خطاب به ائمه مساجد سراسر افغانستان اعلام کرده است که دیروز جمعه، ۳۰ عقرب، موضوع خطبههای نماز جمعه باید «اهمیت نگهداشتن ریش» باشد. در این دستور تأکید شده است که تراشیدن ریش مردانه «تقلید از زنان» محسوب میشود و از نظر آنان «حرام» است.
در این بخشنامه، وزارت طالبان «زینت مرد را ریش او» دانسته و مدعی شده است که کسانی که ریش خود را میتراشند، «شبیه مسیحیان» میشوند. این وزارتخانه همچنین به حدیثی اشاره کرده است که در آن آمده است: «سبیلها را کوتاه و ریش را رها کنید». پیام آشکار این اقدام، به نظر میرسد، نه صرفاً مذهبی، بلکه ابزاری برای کنترل فکری و فرهنگی در جامعه باشد.
بر اساس آمارها، وزارت ارشاد، حج و اوقاف طالبان حدود چهار سال است که هر هفته موضوع مشخصی را برای خطبههای جمعه تعیین میکند و ائمه مساجد مجاز نیستند از آن موضوع تعیینشده عبور کنند. این رویکرد نشاندهنده تمرکز شدید طالبان بر استفاده از مساجد به عنوان ابزار تبلیغ ایدئولوژیک و گسترش سیاست رسمی است.
نهادهای بینالمللی حقوق بشر بارها از این «کنترل ایدئولوژیک» طالبان بر فعالیتهای دینی انتقاد کردهاند. آنان میگویند خطبههای جمعه در بسیاری از مساجد اکنون به سکویی برای انتقال پیامهای سیاسی و محدودسازی تفکر مستقل تبدیل شدهاند، نه صرفاً عبادت و تدبیر دینی.
انتقاد اصلی آن است که چنین سیاستی آزادی مذهبی و استقلال علمای دینی را محدود میکند؛ امامان مساجد نباید مأمور اجرای دستورات حکومتی باشند، بلکه باید بتوانند نظرات دینی و اجتماعی خود را براساس واقعیات و نیازهای مردم بیان کنند. برخی از صاحبنظران معتقدند که این روند به معنای تبدیل مسجد به ابزار حکومت است، نه محل عبادت آزاد و بحثهای دینی واقعی.
در این زمینه، فعالان حقوقی معتقدند که فشار طالبان بر ائمه مساجد برای پیروی از دستورات ایدئولوژیک میتواند به نقض حقوق اساسی مردم منجر شود. نظارت شدید بر محتوای خطبهها، انتخاب موضوع از بالا و تعیین سخنرانان، همه نشانههایی از تلاش طالبان برای کنترل کامل بر حوزه دینی دارند.
طالبان به امامان مساجد دستور دادهاند: خطبه جمعه ۳۰ عقرب درباره «اهمیت ریش» باشد


