خبرگزاری راسک: دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در واکنش به بازداشت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، بار دیگر خروج نیروهای امریکایی از افغانستان را یکی از «شرمآورترین و تحقیرآمیزترین» رویدادها در تاریخ سیاست خارجی امریکا توصیف کرد و آن را نشانهای از ناکامی رهبری دولت پیشین دانست.
ترامپ که در یک نشست خبری پس از عملیات نظامی امریکا در ونزوئلا سخن میگفت، این عملیات را «موفق، قاطع و حسابشده» خواند و آن را در تقابل آشکار با شیوه خروج نیروهای امریکایی از افغانستان در سال ۲۰۲۱ قرار داد؛ خروجی که به گفته او، اعتبار جهانی ایالات متحده را بهشدت آسیب زد.
او گفت:«بهندرت میتوان نمونهای یافت که به اندازه افغانستان، ایالات متحده را در معرض تمسخر جهانی قرار داده باشد. ما شاهد عملیاتهایی بودیم که نهتنها موفق نبودند، بلکه به لکه ننگی در تاریخ امریکا بدل شدند. افغانستان و حتی دوران بحران گروگانگیری زمان جیمی کارتر، نمونههایی از این شکستها هستند. امروز اما امریکا بار دیگر کشوری مقتدر و قابل احترام است؛ شاید بیش از هر زمان دیگر.»
دونالد ترامپ از زمان بازگشت به قدرت، بارها روند خروج نیروهای امریکایی از افغانستان را «عجولانه، فاقد برنامه و فاجعهبار» توصیف کرده و آن را بهطور مستقیم به دولت جو بایدن نسبت داده است. او پیشتر نیز خواستار بازپسگیری پایگاه راهبردی بگرام و تجهیزات نظامی بهجامانده امریکا از طالبان شده بود؛ موضوعی که همواره با مخالفت صریح طالبان روبهرو بوده است.
بر اساس گزارشهای رسمی پنتاگون و ارزیابی نهادهای نظارتی ایالات متحده، حدود ۷.۱ میلیارد دالر تجهیزات نظامی امریکایی پس از فروپاشی دولت پیشین افغانستان به دست طالبان افتاد. این موضوع نگرانیهای گستردهای را در سطح منطقه و جامعه بینالمللی برانگیخته است. برخی کشورها، از جمله پاکستان، بارها ادعا کردهاند که بخشی از این تجهیزات به گروههای تندرو و شبکههای هراسافکن منطقهای منتقل شده است؛ ادعاهایی که طالبان همواره آن را رد کردهاند.
تحلیلگران بینالمللی معتقدند که ایالات متحده در بیش از چهار سال گذشته، سیاستی غیرشفاف، واکنشی و فاقد چارچوب راهبردی مشخص در قبال طالبان دنبال کرده است.
تمرکز اصلی واشنگتن در این دوره، بر آزادی شهروندان امریکایی بازداشتشده، تأمین امنیت منافع محدود دیپلماتیک و پیگیری موضوع بگرام و تجهیزات نظامی متمرکز بوده؛ بیآنکه نقشه راه روشنی برای آینده افغانستان ارائه شود.
در داخل افغانستان نیز بسیاری از شهروندان و کارشناسان سیاسی، وضعیت کنونی کشور از بحران اقتصادی و فروپاشی خدمات عمومی گرفته تا انزوای بینالمللی و نقض گسترده حقوق بشر را پیامد مستقیم خروج شتابزده ایالات متحده و بازگشت طالبان به قدرت میدانند.
به باور ناظران، اظهارات تازه دونالد ترمپ بیش از آنکه صرفاً نقدی بر گذشته باشد، تلاشی برای بازتعریف روایت امریکا از شکست افغانستان و برجستهسازی رویکرد سختگیرانهتر دولت او در برابر بحرانهای جهانی، از امریکای لاتین گرفته تا خاورمیانه و آسیای مرکزی است.
