خبرگزاری راسک: دیوسدادو کابیو، وزیر داخله ونزوئلا، روز چهارشنبه، ۱۷ جدی، اعلام کرد که در جریان عملیات نظامی ایالات متحده در این کشور، دستکم ۱۰۰ نفر کشته شدهاند؛ آماری که برای نخستینبار از سوی مقامهای رسمی ونزوئلا ارائه میشود. پیش از این، ارتش تنها فهرستی شامل ۲۳ کشته از میان نیروهای خود منتشر کرده بود.
به گفته کابیو، بخش قابل توجهی از تیم محافظان نیکلاس مادورو، رئیسجمهور پیشین ونزوئلا که اخیراً توسط نیروهای امریکایی بازداشت شد، در این عملیات «بهصورت هدفمند و بدون هشدار» کشته شدهاند. دولت کوبا نیز تأیید کرده است که شماری از نیروهای نظامی و اطلاعاتی این کشور که در ونزوئلا مستقر بودند، جان باختهاند؛ موضوعی که بُعد منطقهای بحران را پررنگتر کرده است.
بر اساس اظهارات وزیر داخله ونزوئلا، سیلیا فلورس، همسر مادورو، در جریان این یورش از ناحیه سر زخمی شده و خود مادورو نیز دچار آسیبدیدگی در ناحیه پا شده است. دولت ونزوئلا در واکنش، یک هفته عزای عمومی اعلام کرده است.
تحلیلگران بینالمللی میگویند این عملیات، بیسابقهترین مداخله مستقیم ایالات متحده در آمریکای لاتین طی دهههای اخیر است و میتواند پیامدهای حقوقی، امنیتی و ژئوپولیتیکی گستردهای بههمراه داشته باشد.
در همین حال، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، در اظهاراتی تازه بار دیگر نقش محوری آمریکا در ناتو را برجسته کرد. او در پیامی در شبکه «تروث سوشال» نوشت که بدون قدرت نظامی امریکا، «روسیه و چین هیچ هراسی از ناتو نخواهند داشت».
ترامپ با انتقاد تند از برخی اعضای ناتو، بهویژه کشورهای اروپایی، تأکید کرد که سالهاست بار اصلی هزینههای دفاعی این ائتلاف بر دوش واشنگتن بوده است. به گفته او، فشارهای دولتش در نهایت باعث شد اعضای ناتو متعهد شوند تا سال ۲۰۳۵ هزینههای دفاعی خود را به پنج درصد تولید ناخالص داخلی افزایش دهند؛ تعهدی که از نگاه بسیاری از ناظران، تحول مهمی در آینده امنیت اروپا به شمار میرود.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که تنشهای دیپلماتیک میان امریکا و برخی متحدانش، از جمله دانمارک، بر سر موضوعاتی مانند گرینلند و نقش آمریکا در نظم جهانی، رو به افزایش است.
کاخ سفید همزمان اعلام کرد که ترامپ فرمان خروج ایالات متحده از ۳۵ سازمان بینالمللی و ۳۱ نهاد وابسته به سازمان ملل را امضا کرده است. دولت آمریکا این نهادها را متهم کرده که «دستورکارهای ایدئولوژیک و جهانیگرایانه» را بر منافع ملی آمریکا ترجیح میدهند.
بر اساس بیانیه رسمی کاخ سفید، این تصمیم پس از یک بازبینی جامع از تعهدات بینالمللی واشنگتن اتخاذ شده و به معنای قطع حمایت مالی از نهادهایی است که از دید دولت ترامپ «کارایی لازم» را ندارند. منتقدان این اقدام هشدار دادهاند که چنین سیاستی میتواند به تضعیف نظم چندجانبه جهانی و افزایش بیثباتی بینالمللی منجر شود.
در یکی از حساسترین تحولات اخیر، ایالات متحده اعلام کرد یک نفتکش با پرچم روسیه و مرتبط با صادرات نفت ونزوئلا را در اقیانوس اطلس توقیف کرده است. این کشتی که پیشتر با نام «بلا–۱» شناخته میشد و اکنون «مارینرا» نام دارد، پس از هفتهها تعقیب در نزدیکی ایسلند متوقف شد.
به گفته مقامهای آمریکایی، این نفتکش بخشی از «ناوگان سایه» بوده که با تغییر پرچم و خاموشکردن سیستمهای ردیابی، تحریمها را دور میزند. مسکو این اقدام را نقض آشکار حقوق بینالملل دانسته و هشدار داده است که استفاده از زور علیه کشتیهای ثبتشده کشورهای دیگر میتواند پیامدهای خطرناکی داشته باشد.
رویترز و نیویورکتایمز گزارش دادهاند که این عملیات در حالی انجام شد که یک زیردریایی روسی در نزدیکی محل حضور داشت؛ موضوعی که سطح تنش نظامی میان دو قدرت را بهطور محسوسی افزایش داده است.
مجموعه این تحولات از مداخله نظامی آمریکا در ونزوئلا تا خروج از نهادهای بینالمللی و تقابل مستقیم با روسیه نشاندهنده بازتعریف تهاجمی سیاست خارجی واشنگتن در دوره جدید ریاستجمهوری دونالد ترامپ است. بسیاری از ناظران معتقدند جهان وارد مرحلهای از رقابت سخت، کاهش سازوکارهای چندجانبه و افزایش منطق قدرت در روابط بینالملل شده است؛ مسیری که پیامدهای آن، فراتر از مرزهای امریکا و متحدانش، نظم جهانی را تحت تأثیر قرار خواهد داد.
