نویسنده: الکس تراولی
خبرگزاری راسک: به گزارش نیویورکتایمز، توافق تازه میان ایالات متحده و هند که به کاهش چشمگیر تعرفههای آمریکا بر کالاهای هندی انجامید، در ظاهر یک پیروزی بزرگ برای دهلی نو بهنظر میرسد. اما همین دستاورد اکنون به یکی از چالشبرانگیزترین بحرانهای سیاسی دولت نارندرا مودی تبدیل شده است؛ توافقی که اگرچه فشار فوری بر صادرات هند را کاهش داده، اما در داخل کشور موجی از انتقاد، نگرانی و اعتراض بهراه انداخته است.
در سوم فبروری، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، با انتشار پیامی اعلام کرد که واشینگتن «بلافاصله» تعرفه ۵۰ درصدی بر اکثر کالاهای وارداتی از هند را لغو میکند. این تصمیم که بهعنوان گامی غیرمنتظره تلقی شد، با استقبال اولیه فعالان اقتصادی در هند روبهرو شد. نارندرا مودی نیز در واکنشی رسمی، از این اقدام به نمایندگی از «۱.۴ میلیارد شهروند هند» قدردانی کرد.
اما تنها چند روز بعد، جزئیات منتشرشده از سوی کاخ سفید نشان داد که بهای این امتیاز بسیار فراتر از کاهش تعرفههاست. بر اساس این توافق، هند پذیرفته است تعرفه اصلی آمریکا را به ۱۸ درصد برساند؛ نرخی که با کشورهای رقیب آسیایی همسطح است. در مقابل، دهلی نو متعهد شده طی پنج سال آینده تا سقف ۵۰۰ میلیارد دالر کالا از ایالات متحده وارد کند؛ رقمی که عملاً به معنای دو برابر شدن حجم واردات هند از آمریکا است.
این تعهد گسترده، زنگ خطر را برای بخشهای حساس اقتصاد هند بهصدا درآورده است. کشاورزان، اتحادیهها و مخالفان پارلمانی هشدار دادهاند که چنین توافقی میتواند بازارهای داخلی را در برابر رقابت خارجی آسیبپذیر کند و استقلال اقتصادی کشور را تضعیف سازد.
کشاورزان هندی که نگران هجوم محصولات ارزان آمریکایی هستند، اعلام کردهاند که دست به اعتصاب سراسری خواهند زد. اتحادیههای صنفی میگویند این توافق بدون درنظرگرفتن منافع تولیدکنندگان داخلی امضا شده و معیشت میلیونها خانواده روستایی را تهدید میکند.
مخالفان سیاسی مودی نیز این توافق را «تسلیم کامل» در برابر فشار خارجی توصیف کردهاند. بهگفته آنان، هند نهتنها کنترل خود بر بازارهای استراتژیک را از دست میدهد، بلکه در حوزههایی مانند مقررات تجارت دیجیتال نیز با محدودیتهای جدی مواجه خواهد شد.
در همین حال، دولت مودی تاکنون از ارائه توضیح شفاف درباره مفاد کامل این توافق خودداری کرده است؛ موضوعی که بر دامنه انتقادها افزوده است.
توافق موقت میان دو کشور ابتدا در قالب یک بیانیه مشترک منتشر شد. در این سند، اشارهای مستقیم به روسیه یا قطع خرید نفت از این کشور وجود نداشت. اما تنها سه روز بعد، کاخ سفید «برگه اطلاعاتی» جدیدی منتشر کرد که تفاوتهای قابل توجهی با نسخه قبلی داشت.
در این سند، کاهش تعرفهها بهعنوان پاداشی برای «تعهد هند به توقف خرید نفت روسیه» معرفی شده بود. این موضوع در دهلی نو واکنشهای تند برانگیخت، زیرا هند از زمان آغاز جنگ اوکراین تلاش کرده سیاست بیطرفی خود را حفظ کند و همچنان روابط دفاعی و انرژی خود با مسکو را ادامه دهد.
مقامات هندی از پاسخ صریح به این اختلاف روایتها خودداری کردهاند؛ امری که به افزایش ابهامها دامن زده است.
یکی دیگر از محورهای حساس، واردات محصولات کشاورزی از آمریکاست. در فهرست اولیه منتشرشده از سوی واشینگتن، به کاهش تعرفه بر برخی کالاها از جمله روغن سویا و میوه اشاره شده بود، اما نسخه نخست برگه اطلاعاتی کاخ سفید عبارت «برخی حبوبات» را نیز در بر داشت؛ عبارتی که بهسرعت به یک بحران سیاسی تبدیل شد.
حبوبات، ستون اصلی رژیم غذایی میلیونها خانواده هندی است و نقش حیاتی در امنیت غذایی کشور دارد. هرچند این عبارت بعداً از نسخه اصلاحشده حذف شد، اما نگرانیها همچنان پابرجاست.
نگرانیها تنها به کشاورزی محدود نمیشود. صنعت نساجی هند نیز پس از آنکه دولت ترامپ توافقی مشابه با بنگلادش امضا کرد، با تهدیدی تازه روبهرو شده است. تولیدکنندگان هندی هشدار دادهاند که این توافق جدید میتواند مزیت رقابتی آنها را در بازار آمریکا تضعیف کند.
توافق تجاری میان هند و آمریکا، که در ابتدا بهعنوان یک پیروزی اقتصادی معرفی شد، اکنون به چالشی چندوجهی برای دولت مودی تبدیل شده است. این توافق نهتنها معادلات اقتصادی کشور را دستخوش تغییر کرده، بلکه پرسشهایی جدی درباره استقلال سیاسی و جهتگیری راهبردی هند در نظم جهانی جدید مطرح ساخته است.
برای بسیاری از منتقدان، این معامله نشاندهنده آن است که هزینههای ژئوپلیتیک چنین توافقهایی، میتواند بسیار فراتر از مزایای کوتاهمدت اقتصادی باشد.
