ایران: جنگ‌طلب نیستیم، اما آماده‌ایم

خبرگزاری راسک: در هفته‌های اخیر، تحلیل‌های استراتژیک و موضع‌گیری‌های مقامات دفاعی و امنیتی جمهوری اسلامی ایران بر یک نکته تأکید دارند: ایران «دفاع‌طلب» است و خواهان جنگ نیست، اما این بدان معنا نیست که برای تضمین امنیت خود صرفاً به اصول کلاسیک دفاعی پایبند باشد. این رویکرد، که در بیانیه‌ها و سخنان رسمی بارها مطرح شده، نشان می‌دهد تهران به دنبال بازدارندگی فعال و دفاع همه‌جانبه در برابر تهدیدات است.
تحولات نظامی و ساختارهای جدید امنیتی در ایران، به‌ویژه پس از رخدادهای سال‌های اخیر، نشان می‌دهند که این کشور در حال بازتعریف ابعاد راهبردی دفاع ملی است. یکی از نمونه‌های برجسته، تشکیل شورای عالی دفاع ملی با هدف هماهنگی و تقویت توانمندی‌های دفاعی است که زیر نظر بالاترین نهادهای امنیتی و نظامی کشور فعالیت می‌کند و نقش آن به‌ویژه پس از حملات خارجی افزایش یافته است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، تحلیلگران و پژوهشگران دفاعی نیز معتقدند که بازدارندگی در سیاست ایران دیگر مختص به ابزارهای سنتی نبوده و شامل مجموعه‌ای از تاکتیک‌ها و ابزارها می‌شود که می‌توانند پاسخ‌های مؤثر و «فعال» به تهدیدات ایجاد کنند، چه در حوزه‌های نظامی، چه در عملیات اطلاعاتی و امنیتی و چه در حوزه‌های فناورانه و تکنولوژیک.
نکته کلیدی در این دیدگاه آن است که بازدارندگی فعال به معنای آن نیست که ایران به دنبال آغاز جنگ باشد، بلکه به این معناست که اگر منافع و امنیت ملی این کشور تهدید شود، تهدید را در منبع آن پاسخ‌گو می‌کند. این نگاه، برخلاف رویکرد صرفاً تدافعی، به تهران امکان می‌دهد که در صورت نقض امنیت ملی، عملیات‌های محدود یا گسترده‌ای را متناسب با تهدید اجرا کند و نه فقط به مقابله‌ای دفاعی بسنده کند.
همچنین، تحلیل‌های راهبردی نشان می‌دهند که ابزارهای بازدارندگی ایران در سال‌های اخیر توسعه یافته‌اند؛ از جمله افزایش توان موشکی، توسعه سامانه‌های پدافندی و تقویت قدرت‌های سایبری، به گونه‌ای که توازن قدرت در منطقه نزدیک‌تر به مفهوم «بازدارندگی موثر» شده است.
به نقل از این گزارش، در شرایط منطقه‌ای کنونی، تهران این پیام را ارسال می‌کند که دفاع از منافع ملی را محدود به چارچوب سنتی دفاع نمی‌داند؛ بلکه در صورت لزوم، تاکتیک‌ها و ابزارهای فعال‌تر و حتی تهاجمی را نیز در دستور کار قرار می‌دهد، به‌خصوص اگر امنیت ملی و تمامیت ارضی کشور در معرض خطر جدی قرار گیرد. این رویکرد، به تعبیر بسیاری از تحلیلگران، پاسخی به واقعیت‌های ژئوپلیتیکی و تغییرات قدرت نظامی در منطقه است.