خبرگزاری راسک: در پی اظهارات جنجالی دونالد ترامپ درباره «نابودی کامل تمدن ایران»، دکتر مهاتیر محمد، نخستوزیر اسبق مالزیا، با انتشار یادداشتی در صفحه رسمی خود در فیسبوک، بهشدت از این موضعگیری انتقاد کرده و آن را نشانهای از «فقدان معیارهای تمدنی» دانست.
دکتر مهاتیر در این یادداشت با عنوان «چه کسی متمدن است؟» تأکید میکند که برای نخستینبار در تاریخ بشر، تهدیدی مبنی بر نابودی کامل یک تمدن چند هزار ساله مطرح شده است؛ آنهم از سوی تمدنی که بهگفته او «تنها چند قرن قدمت دارد». وی این مقایسه را نشانهای از شکاف عمیق در درک مفهوم تمدن دانسته و تصریح میکند که در طول تاریخ، تمدنها همواره موظف به حفظ میراث کهن بودهاند، نه نابودی آن.
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که تنشهای ناشی از جنگ ایران و آمریکا، بهویژه پس از تهدیدهای لفظی و اقدامات نظامی، به سطحی بیسابقه رسیده است. تحلیلگران بینالمللی معتقدند ادبیات تند و تهدیدآمیز در این سطح، نهتنها پیامدهای ژئوپلیتیک دارد، بلکه به شکلگیری یک گفتمان خطرناک درباره مشروعیت خشونت علیه ملتها و فرهنگها نیز دامن میزند.
مهاتیر در ادامه یادداشت خود تأکید میکند که پیشنهاد نابودی یک تمدن سههزار ساله، بیش از هر چیز، «کیفیت تمدنی» گوینده آن را زیر سؤال میبرد. او این موضع را نشانهای از «بیتمدنی واقعی» توصیف کرده و مینویسد که در سنتهای تاریخی، احترام به میراث گذشته یکی از پایههای اصلی تمدن بهشمار میرود.
اظهارات ترامپ پیشتر نیز با واکنشهای گستردهای در محافل سیاسی و رسانهای جهان مواجه شده بود. بسیاری از ناظران، استفاده از تعابیری مانند «نابودی تمدن» را عبور از خطوط قرمز گفتمان سیاسی دانسته و آن را تهدیدی علیه اصول حقوق بینالملل و میراث مشترک بشری ارزیابی کردهاند.
در همین حال، کارشناسان روابط بینالملل هشدار میدهند که تداوم چنین ادبیاتی میتواند به تشدید بیثباتی جهانی و کاهش احتمال راهحلهای دیپلماتیک منجر شود؛ بهویژه در شرایطی که بحران تنگه هرمز و بازار انرژی جهانی نیز همزمان در حال تشدید است.
یادداشت مهاتیر محمد را میتوان یکی از صریحترین واکنشها به ادبیات جنگی اخیر دانست؛ متنی که تلاش میکند بحث را از سطح سیاست روز به سطحی عمیقتر یعنی تعریف «تمدن» و مسئولیت آن در قبال تاریخ و انسان منتقل کند. این موضعگیری، همزمان بازتابدهنده نگرانی فزاینده در میان رهبران و نخبگان جهانی درباره پیامدهای اخلاقی و فرهنگی تنشهای جاری است.
مهاتیر محمد: «کسانی که از نابودی یک تمدن کهن سخن میگویند، خود فاقد تمدناند»
ما را دنبال کنید
مطالب مرتبط
- تبلیغات -
