خبرگزاری راسک: جنگ با ایران فشاری بیسابقه بر ذخایر موشکهای پدافندی آمریکا وارد کرده است. برایان دان، معاون راهبرد و توسعهی تجاری بخش موشک و کنترل آتش شرکت لاکهید مارتین، در حاشیهی نمایشگاه هوایی آیالای برلین هشداری جدی به متحدان واشنگتن داد: این شرکت نمیتواند هیچ تضمینی دربارهی زمان تحویل موشکهای رهگیر پیایسی-۳ یا پاتریوت به آنها ارائه دهد، زیرا تصمیمگیری دربارهی مقصد نهایی این موشکها پس از خروج از خط تولید در اختیار دولت آمریکاست.
ریشهی این بحران به روزهای نخست جنگ با ایران بازمیگردد؛ آمریکا و متحدانش در تنها پنج روز ابتدایی این جنگ حدود ۸۰۰ موشک پاتریوت مصرف کردند رقمی که از کل تولید سالانهی آمریکا فراتر میرود.
لاکهید مارتین در سال ۲۰۲۵ تنها ۶۲۰ موشک رهگیر تحویل داد به عبارتی حدود ۱.۷ موشک در روز برای کل شبکهی متحدان آمریکا در سراسر جهان. در جنوری ۲۰۲۶، پنتاگون و لاکهید مارتین توافقنامهای هفتساله امضا کردند تا تولید سالانهی موشکهای پیایسی-۳ اماسای را از ۶۰۰ به ۲۰۰۰ عدد برسانند، اما این هدف تنها تا پایان سال ۲۰۳۰ محقق خواهد شد.
ساخت یک موشک پیایسی-۳ اماسای، پیشرفتهترین نوع رهگیر پاتریوت، بیش از دو سال زمان میبرد و حدود چهار میلیون دالر هزینه دارد. مشکل اینجاست که این زمان برای انتظار وجود ندارد؛ جنگ با ایران، تجاوز روسیه به اوکراین که بیش از چهار سال ادامه دارد، و درگیریهای نظامی آمریکا در دو سال گذشته، همه به طور پیوسته ذخایر پاتریوت را تحلیل میبرند. سفارشهای متحدان آمریکا نیز به بالاترین سطح تاریخ رسیده است.
افزایش تولید با موانع جدی روبهروست. بیش از ۴۰۰ تأمینکننده در زنجیرهی تأمین موشک پیایسی-۳ لاکهید مارتین دخیلاند. بیش از ۸۰ درصد پیمانکاران فرعی ردیف دوم، قطعات سایر برنامههای موشکی را نیز تأمین میکنند؛ بنابراین افزایش تولید یک نوع موشک، زنجیرهی تأمین سایر سلاحها را بیثبات میکند. برخی مدارهای داخلی از قطعاتی استفاده میکنند که دیگر در بازار تجاری موجود نیستند. مهمتر از همه، «سیکر» قطعهی کلیدی نصبشده در سرِ موشک که هدف را شناسایی میکند تنها در یک کارخانهی بوئینگ ساخته میشود.
کشورهایی مانند عربستان سعودی، جاپان، لهستان، آلمان و امارات که از سامانهی پاتریوت استفاده میکنند، اکنون برای دریافت محمولههای جدید با ابهام و تأخیر روبهرو شدهاند.
لهستان نمونهی برجستهای از این وضعیت است؛ ورشو بیش از چهار درصد تولید ناخالص داخلی خود را در ۲۰۲۶ به دفاع اختصاص داده بالاترین رقم در ناتو و سامانههای پاتریوت، تانکهای ام۱ایبی و جنگندههای اف-۳۵ خریداری کرده، اما تحویل موشکها با تأخیر مواجه شده است.
ترامپ از شرکتهای دفاعی خواسته تولید سلاحهایی را که از آنها به عنوان «کلاس استثنایی» یاد کرد از جمله پاتریوت، تاد و تاماهاک چهار برابر کنند. با این حال کارشناسان هشدار میدهند که سه تا چهار سال زمان لازم است تا این افزایش تولید به نتیجه برسد.
مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی واشنگتن (سیاسآیاس) ارزیابی کرده که بازگرداندن ذخایر به سطح پیش از جنگ با ایران دستکم سه سال زمان میبرد و بودجهی تسلیحاتی مصوب کنگره برای این منظور کافی نیست.
این بحران زنگ خطری جدی برای نظام دفاع هوایی متحدان غربی است و نشان میدهد که در عصر جنگهای پرشتاب و فرسایشی، تکیهی انحصاری بر یک سامانهی پدافندی که زنجیرهی تأمین محدودی دارد، میتواند آسیبپذیری راهبردی جدی ایجاد کند.
کمبود موشکهای پاتریوت؛ متحدان آمریکا در صف انتظار تسلیحات دفاعی


