خبرگزاری راسک: نشست اخیر مقامهای وزارتهای خارجه پاکستان و تاجیکستان در شهر دوشنبه، بیش از آنکه یک گفتوگوی معمول دیپلماتیک باشد، به باور اگاهان نظامی رنگوبوی امنیتی و نگرانیهای ژئوپلیتیک داشته است. در این نشست که هیئت تاجیکستان به رهبری فرخ شریفزاده، معاون وزیر خارجه، و هیئت پاکستانی به رهبری سید اسد علی گیلانی، معاون وزارت خارجه، شرکت کرده بودند، محور اصلی گفتوگوها مسأله مبارزه مشترک با تروریسم و تقویت همکاریهای دفاعی میان دو کشور بود.
وزارت خارجه پاکستان در بیانیهای اعلام کرد که افزون بر موضوع امنیتی، درباره پروژه انتقال برق کاسا-۱۰۰۰، توسعه روابط تجاری، همکاریهای سیاسی و آموزشی نیز تبادل نظر شد. با این حال، نگرانی مشترک دو کشور از وضعیت افغانستان و فعالیت گروههای تروریستی، برجستهترین موضوع این دیدار بود.
در سه سال گذشته، پس از تسلط طالبان بر افغانستان، گروه تحریک طالبان پاکستانی که دشمن سرسخت نیروهای نظامی و حکومت پاکستان محسوب میشود، با حمایت و تمویل طالبان افغانستانی قدرت دوچندانی گرفته است. به گفته مقامهای پاکستانی، حملات این گروه در مناطق خیبر پختونخواه تا ۶۰ برابر افزایش یافته است؛ آماری که نشان از گسترش تهدید مستقیم علیه ثبات داخلی پاکستان دارد.
در همین حال، در شمال و شمالشرق افغانستان نیز گروه «انصارالله تاجیک» پایگاههای فعال دارد.
این گروه تروریستی که روابط نزدیکی با طالبان دارد، طی سالهای اخیر چندین بار از خاک افغانستان وارد تاجیکستان شده و عملیاتهای خونینی را در آن کشور انجام داده است. مقامهای دولت تاجیکستان بارها تأکید کردهاند که این حملات در داخل افغانستان طرحریزی شده و تروریستها با عبور از رودخانههای آمو و پنج به خاک تاجیکستان نفوذ کردهاند.
افزون بر این، انتشار ویدئوهایی از رهبران طالبان مبنی بر حمله نظامی اشغال شهرهای تاجیکستان، نگرانیها را دوچندان کرده است. چندی پیش، مولوی امانالدین منصور، از چهرههای برجسته طالبان و دار پیشین این گروه برای بدخشان، در نشستی غیررسمی که ویدیوی آن در شبکههای اجتماعی خبر ساز شد، ادعا میکند که در صورت اجازه رهبران طالبان، میتواند «شهر خاروغ تاجیکستان را با نفرات مربوط به خودش تصرف» کند. او حتی با لحنی تهدیدآمیز گفت که «اگر تاجیکستان در برابر طالبان بایستد، حتی روسیه هم توان جلوگیری از پیشروی مجاهدین ما را ندارد.» این مواضع آشکارا نشاندهنده نوعی اندیشه جهاد فرامرزی طالبان است که بر اساس آن، گسترش نفوذ در کشورهای اسلامی هدف نهایی به شمار میرود.
در کنار این تهدیدات علیه تاجیکستان، دهها ویدئوی دیگر از فرماندهان طالبان منتشر شده که در آن، حمایت از تحریک طالبان پاکستانی و جنگ علیه ارتش پاکستان بهعنوان یک «وجیبه دینی» توصیف میشود.
به باور آگاهان سیاسی و نظامی، چنین رویکردی نهتنها همسایگان افغانستان بلکه کل منطقه را در معرض خطر قرار میدهد.
آگاهان نظامی و امنیتی تاکید میکنند که طالبان افغانستان بهدلیل پیوندهای ایدئولوژیک با گروههای افراطی منطقهای، اکنون به تهدیدی واقعی برای پاکستان، تاجیکستان و سایر کشورهای منطقه تبدیل شدهاند. از همینرو نشست اخیر دوشنبه را میتوان تلاشی برای هماهنگی و آمادگی بیشتر در برابر موج جدید تهدیدات دانست.
در شرایطی که کابل همچنان در اختیار طالبان است، نگرانیهای پاکستان و تاجیکستان نهتنها بهجا، بلکه بازتابدهنده یک خطر عمیقتر برای ثبات آسیای مرکزی و جنوب آسیا است.
