خبرگزاری راسک: وزیر امور پارلمانی پاکستان اعلام کرد که در حملات هوایی تلافیجویانه نیروی هوایی این کشور در خاک افغانستان، بیش از ۱۰۰ «تروریست» کشته شدهاند؛ عملیاتی که به گفته اسلامآباد در پاسخ به موج تازه حملات انتحاری در داخل پاکستان انجام شده است. این حملات در حالی صورت میگیرد که حکومت طالبان در کابل همچنان متهم است در مهار و انحلال شبکههای افراطی فعال در خاک افغانستان ناکام بوده و به تعهدات امنیتی خود پایبند نبوده است.
دکتر طارق فضل چودهری، وزیر امور پارلمانی پاکستان، روز دوشنبه در جلسه سنای این کشور اعلام کرد که نیروی هوایی پاکستان در عملیاتهای اطلاعاتمحور، مواضع «اردوگاههای تروریستی» را در سه استان افغانستان هدف قرار داده است. به گفته او، این حملات در ۲۱ فبروری انجام شده و پناهگاههای امن وابسته به تحریک طالبان پاکستان را منهدم کرده است.
او تأکید کرد که عملیات بر اساس اطلاعات دقیق انجام شده و هیچ غیرنظامی هدف قرار نگرفته است. با این حال، در شرایطی که طالبان کنترل سیاسی افغانستان را در دست دارند، گزارشهای مستقل درباره میزان تلفات و ماهیت اهداف مورد حمله بهطور کامل قابل راستیآزمایی نیست؛ مسئلهای که بار دیگر ضعف ساختار حکمرانی و نبود شفافیت نهادی در نظام تحت اداره طالبان را برجسته میکند.
بر اساس گزارش منابع امنیتی که در اکسپرس تریبون منتشر شده، جنگندههای پاکستانی هفت مخفیگاه کلیدی در شرق افغانستان، از جمله در شهرستان برمل استان پکتیکا، را هدف قرار دادهاند. در این حملات، از جمله نام «اختر محمد» به عنوان یکی از فرماندهان طالبان پاکستان مطرح شده است. منابع پاکستانی مدعیاند که انفجارهای گسترده در منطقه شنیده شده و تأسیسات مورد استفاده گروههای مسلح بهشدت آسیب دیده است.
این تحولات در حالی رخ میدهد که گروه طالبان افغانستان همواره حضور ساختاری و سازمانیافته طالبان پاکستان در خاک این کشور را انکار کرده است؛ ادعایی که اسلامآباد آن را با ارائه «شواهد مستند» رد میکند. به گفته وزیر امور پارلمانی پاکستان، اطلاعات مربوط به پناهگاهها و اردوگاههای آموزشی در اختیار مقامهای طالبان قرار گرفته بود، اما «اقدام جدی» از سوی طالبان صورت نگرفته است.
چودهری در سخنان خود به حمله انتحاری اخیر به امامبارگاه «خدیجهالکبری» در اسلامآباد اشاره کرد؛ حملهای که به کشته شدن ۳۶ نفر و زخمی شدن حدود ۱۶۹ تن انجامید و مرگبارترین حمله در پایتخت پاکستان طی بیش از یک دهه گذشته توصیف شده است. او همچنین به حوادث جداگانه در باجور و بنو اشاره کرد که در آن نیروهای امنیتی پاکستان کشته شدند.
وزیر کشور پاکستان، محسن نقوی، پیشتر اعلام کرده بود که طراح اصلی این حمله که با شاخهای از داعش مرتبط بوده، تبعه افغانستان است و شبکه عملیاتی آن در خاک افغانستان آموزش دیده است. این اظهارات بار دیگر فشارها بر طالبان را افزایش داده است؛ گروهی که پس از بازگشت به قدرت در ۲۰۲۱ وعده داده بود اجازه نخواهد داد از خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر استفاده شود.
چودهری با اشاره به مذاکرات دوحه گفت پاکستان در آن گفتوگوها از افغانستان خواسته بود پناهگاههای تروریستی را برچیند، اما به گفته او، کابل نه تضمین مکتوبی ارائه کرد و نه اقدام عملی مؤثری انجام داد. وی همچنین ادعا کرد که در جریان مذاکرات، درخواست ۱۰ میلیارد روپیه برای «اسکان مجدد تروریستها» مطرح شده بود؛ ادعایی که از سوی طالبان بهطور رسمی تأیید نشده است.
در شرایطی که افغانستان تحت اداره طالبان با بحران عمیق اقتصادی و انزوای بینالمللی روبهرو است، فقدان ساختار شفاف پاسخگویی و ضعف در کنترل گروههای مسلح، نگرانیهای منطقهای را تشدید کرده است.
وزیر امور پارلمانی پاکستان تصریح کرد که کشورش «حق دفاع مشروع» در برابر تهدیدهای تروریستی را برای خود محفوظ میداند و در صورت تداوم حملات، عملیاتهای مشابه را تکرار خواهد کرد. پیشتر نیز وزیر دفاع پاکستان، خواجه آصف، در گفتوگو با فرانس۲۴ هشدار داده بود که اگر کابل علیه گروههای مسلح اقدام نکند، اسلامآباد در انجام حملات بیشتر تردید نخواهد کرد.
در مقابل، طالبان در موارد پیشین پاکستان را به انجام حملات پهپادی و هوایی در استانهای ننگرهار، خوست، کنر و پکتیکا متهم کردهاند؛ اتهامهایی که اسلامآباد آنها را رد کرده است. با این حال، استمرار این چرخه اتهام و حمله، بیانگر شکنندگی امنیت مرزی و ناتوانی حکومت طالبان در ایجاد سازوکار مؤثر همکاری امنیتی با همسایگان است.
تحولات اخیر نشان میدهد که شکاف اعتماد میان اسلامآباد و طالبان عمیقتر شده است. پاکستان با استناد به حملات مرگبار داخلی، راهبرد اقدام پیشدستانه را در پیش گرفته؛ در حالی که گروه طالبان، که همچنان از بهرسمیتشناسی بینالمللی محروم است، نتوانسته نگرانیهای امنیتی همسایگان را برطرف کند. در نبود چارچوب شفاف همکاری ضدتروریسم و پاسخگویی نهادی، خطر تداوم تنشهای مرزی و بیثباتی منطقهای همچنان پابرجاست.
